Президентке 2025 жылғы сот төрелігін жүзеге асыру нәтижелері және алдағы кезеңге арналған жоспарлар туралы баяндалды.
Асламбек Мерғалиев сот төрелігінің сапасы жалпы алғанда тұрақты болғанын хабарлады: сот шешімдерінің 98,8%-ы жоғары тұрған соттармен түзетілмеген.
Әкімшілік әділет жүйесіндегі жүйелі шаралардың арқасында мемлекеттік органдармен даулардағы азаматтардың құқықтарын қорғау жақсарды: әкімшілік органдар мен лауазымды тұлғалардың 4500 әрекеті заңсыз деп танылды.
Азаматтық істерде қолданылған татуластыру рәсімдерінің үлесі 45,9%-ды, ал әкімшілік істерде 11,8%-ды құрады. Әкімшілік құқық бұзушылық туралы істер саны 11,8%-ға (500 000-нан 441 000-ға дейін) азайды.
Рақымшылық жасау актісі нәтижесінде соттар 583 адамды жазадан босатып, 5000-нан астам сотталған адамды жазасын одан әрі өтеуден босатып, 9200 азаматтың жаза мерзімін қысқартты.
Қамауға алуды санкциялаудан бас тарту пайызы 25,7%-дан 37,5%-ға дейін өсті. Сонымен қатар, қамауға алудың орнына үйқамаққа алу екі есе жиі қолданылды (2786-дан 5019-ға дейін). Бұған бюджет шығындарын оңтайландыратын және айыпталушылардың әлеуметтік байланыстарын сақтайтын электрондық білезіктерді (954-тен 2283 адамға дейін) кеңінен қолдану ықпал етті.
Кассациялық соттарға жоғары сұраныс байқалды: алғашқы алты айда оларға 16 200-ден астам шағым мен наразылық келіп түсті, ал 2025 жылдың осы кезеңінде Жоғарғы Сотқа берілген 9 800 шағыммен салыстырғанда. Кассациялық тәртіппен түзетілген сот шешімдерінің үлесі азаматтық істер бойынша 3%-дан 18%-ға дейін және қылмыстық істер бойынша 8%-дан 28%-ға дейін өсті.
Қасым-Жомарт Тоқаевқа Ұлттық статистика бюросының мәліметтері бойынша, сот жүйесіне деген абсолютті сенім деңгейі үш жыл ішінде 2023 жылғы 55,2%-дан қазіргі 63,2%-ға дейін өскені туралы хабарланды.
Есепті тыңдағаннан кейін Президент «Заң және тәртіп» қағидатын енгізудің, азаматтардың әділ құқықтық қорғауға қол жеткізуін қамтамасыз етудің, заң үстемдігіне басымдық берудің және сот жүйесіне деген қоғам сенімін арттырудың маңыздылығын атап өтті.
Дереккөз: ХАБАР Ақпарат агенттігі