Президент Қасым-Жомарт Тоқаев бастаған конституциялық және саяси реформалар Қазақстанның саяси жүйесінің біртіндеп және бақыланатын жаңаруын білдіреді. Бұл пікірді елдің дамуын көптеген жылдар бойы бақылап келе жатқан EUalive.net жалпыеуропалық медиа желісінің баспагері Георгий Готев білдірді.
Сарапшының айтуынша, президенттік мерзімдерді бірге дейін қысқартуды бекіткен 2022 жылғы конституциялық референдум реформалардағы маңызды кезең болды. Әкімдерді тікелей сайлау, сондай-ақ адам құқықтарын қорғауға, сыбайлас жемқорлыққа қарсы күреске және «Жаңа Қазақстан» тұжырымдамасын жүзеге асыруға бағытталған шаралар да маңызды маңызға ие.
Готев реформалардың келесі кезеңі терең институционалдық өзгерістерді көздейтінін атап өтті. Оларға бір палаталы парламентке көшу, тек партиялық тізімдерге негізделген парламенттік корпусты құру, вице-президент лауазымын енгізу және Конституцияда «заңдылық пен тәртіп» қағидатын бекіту кіреді. Реформаның қосымша құралы — Конституциялық комиссия, ол жаңа түзетулерді, соның ішінде оларды референдумға ұсыну мүмкіндігін әзірлейді.
Сарапшының айтуынша, бұл қадамдардың барлығы бұрын басталған іс-қимыл бағытын логикалық тұрғыдан жалғастырады және үкіметтің есеп беруін арттыруға, заң үстемдігін нығайтуға және азаматтардың саяси процестерге қатысуын кеңейтуге бағытталған. Дегенмен, ол Қазақстанның басқару жүйесі негізінен президенттік болып қала беретінін, бұл трансформация кезеңінде тұрақтылық пен басқаруды қамтамасыз ететінін атап өтеді.
Георгий Готев реформалардың сыртқы саяси аспектісіне ерекше назар аударды. Ол Президент Тоқаевтың тұсында Қазақстан тәуелсіздік алғаннан бері ұстанып келе жатқан көпвекторлы бағытын сақтап қалғанын атап өтті. Бұл стратегия елдің егемендігі, қауіпсіздігі және экономикалық дамуы мүддесінде негізгі жаһандық және аймақтық күш орталықтарымен теңгерімді және прагматикалық қарым-қатынас орнатуға бағытталған.
Сарапшы Еуропалық Одақ Қазақстанды тек экономикалық тұрғыдан ғана емес, сонымен қатар геосаяси тұрғыдан да маңызды серіктес ретінде қарастыратынын атап өтті. Өз кезегінде, ЕО мүше мемлекеттері Қазақстан үшін сенімді және өзара тиімді одақтас бола алады, тұрақты дамуды ілгерілетеді және елдің халықаралық беделін нығайтады.
Фото: Георгий Готевтің жеке мұрағаты