Dushanbe, 2026-yil 14-fevral — Karavan Info axborot agentligi. Tojikiston sanoat va yangi texnologiyalar vaziri Sherali Kabir sun'iy intellektdan (SI) qo'rqmaslikka, balki undan hayot sifatini yaxshilash, iqtisodiyotni rivojlantirish va mamlakatni raqamlashtirish uchun faol foydalanishga chaqirdi. 11-fevral kuni Dushanbeda bo'lib o'tgan matbuot anjumanida u SI kelajak emas, balki allaqachon haqiqat ekanligini va jamiyat taraqqiyoti odamlarning ushbu texnologiyalardan qanday foydalanishiga bog'liqligini ta'kidladi.
“Biz vazirligimizda sunʼiy intellektni joriy qilganimizda, shaxsan men barcha xodimlar undan foydalanayotganiga ishonch hosil qildim. Bugun men haqiqiy oʻzgarishlarni koʻrmoqdaman: xodimlar samaraliroq boʻldi, hujjatlar tezroq va sifatli tayyorlanmoqda va xatolar minimallashtirildi. Bizga yoqsa ham, yoqmasa ham, texnologiya hayotimizning bir qismiga aylanib bormoqda”, dedi Sherali Kabir.
Vazir sun'iy intellekt bir necha daqiqada juda katta hajmdagi ma'lumotlarni qayta ishlashga qodirligini tushuntirdi. U butun Avestani asl tilida bir daqiqada o'qish misolini keltirdi. "Tojikistonda Avesto tilida gapiradigan faqat bitta olim bor; Sankt-Peterburgda ikki yoki uchta, Fransiyada esa bir nechta. Va endi texnologiya bu bilimlarga bir zumda kirish imkonini beradi", deb ta'kidladi u.
Sherali Kabir sun'iy intellekt to'g'ri ishlatilsa, odamlar uchun hech qanday xavf tug'dirmasligini ta'kidladi. "Ularning aytishicha, sun'iy intellekt inson nazoratidan qochib, xavf tug'dirishi mumkin. Lekin bu haqiqat emas. Elektrsiz, uni quvvatlaydigan serverlarsiz u shunchaki ishlamaydi. Odamlar doimo nazoratda bo'ladi. Sun'iy intellekt jo'shqin otga o'xshaydi: undan qo'rqmang, balki uni qo'llang. Bizda boshqa chora yo'q", deb qo'shimcha qildi vazir.
Shuningdek, u sun'iy intellekt kasbidan qat'i nazar, har bir kishining ishini va hayotini yaxshilash salohiyatiga ega ekanligini ta'kidladi. Bu davlat idoralari, biznes, tibbiyot, ta'lim va ilmiy tadqiqotlarga tegishli. Vazirning ta'kidlashicha, mamlakat vazirliklari va idoralariga sun'iy intellektning joriy etilishi odatiy jarayonlarni avtomatlashtirish, ma'lumotlarni qayta ishlashni tezlashtirish va davlat xizmatlari samaradorligini oshirish imkonini beradi.
Sherali Kabirning xabar berishicha, Tojikiston raqamli iqtisodiyot uchun yangi avlod mutaxassislarini faol ravishda tayyorlamoqda. Boshlang'ich sinflardan boshlab statistika, ma'lumotlar tahlili va sun'iy intellekt asoslarini o'rgatadigan ta'lim dasturlari allaqachon joriy etilmoqda. U iqtisodiy va ijtimoiy muammolarni hal qilish uchun texnologiyalardan foydalana oladigan kadrlarni tayyorlash muhimligini ta'kidladi.
Vazirning so'zlariga ko'ra, muhim qadamlardan biri mamlakatdagi birinchi "Daryo" ma'lumotlar markazining yaratilishi bo'lib, u mahalliy startaplarni qo'llab-quvvatlash, biznesni rivojlantirish va davlat va xususiy tashkilotlardagi turli jarayonlarni optimallashtirish uchun sun'iy intellekt imkoniyatlaridan foydalanadi. Ma'lumotlar markazi tadbirkorlar va davlat idoralari uchun ma'lumotlarni saqlash, katta hajmdagi ma'lumotlarni qayta ishlash va zamonaviy raqamli vositalarni joriy etishni ta'minlaydi.
Vazir shuningdek, sun'iy intellektning rivojlanishi innovatsion loyihalar, ilmiy tadqiqotlar va xalqaro hamkorlik uchun yangi imkoniyatlar ochishini ta'kidladi.
"Agar biz zamonaviy dunyo bilan hamnafas bo'lishni istasak, sun'iy intellektni e'tiborsiz qoldirolmaymiz. Bu bizning ishlash, o'rganish, muloqot qilish va boshqarish uslubimizni o'zgartirmoqda", dedi Sherali Kabir.
Xulosa qilib aytganda, vazir barchani taraqqiyot uchun yangi texnologiyalarni qo'llashga, raqamli savodxonlikka sarmoya kiritishga va mamlakat hayotining turli sohalarida sun'iy intellektni faolroq joriy etishga chaqirdi.
“Bugun sunʼiy intellektni oʻzlashtirganlar ertaga oʻz sohalarida yetakchi boʻlishadi. Bu har bir inson hayotini tubdan yaxshilay oladigan vositadir”, deb taʼkidladi u.
Surat: Asia-Plus